(Uyghurlar Heqqide Tarixi Analiz)

Yazarmen: Kurasch Umar Atahan

☆☆☆><☆☆☆
Dewlet Medeniyet dimektur, At we Ishekning yaki Tögining dümbisige uchuluq bikitkili boliduyu, Hergiz sheher qurghili bolmaydu.
Sheherlishish Dewletke aylinishning Deslepki qedimidur.
Uyghurlar Dunyadiki az Sandiki medeniyetlik xelqining biridur.
Bundaq diyishimizge Uyghur Ejdatliri Qurghan Dewletler, yazghan kitaplar, Ijat qilghan, muzikalar, Ijat Qilghan Pen-Téxnika, Hüner Sennetke Ayit Eserler we Milliy medeniyettiki meniwiyet qurulushliri, ejdatlar qurghan güllen’gen sheher we bazarlar misal bolalaydu.Bir Milletning meniwi dunyasimu zimin’gha oxshaydu! Bezi Jughrapiyelik rayonlar yap-Yeshil we Gül-Guyalargha pürken’gen bolghachqa jennettek güzel bolup, Körgen kishining zoqini keltüridu, Bezi Jughrapiyelik rayonlar chöl-jezire yaki xarabilik bolup, kishini seskendüridu, jelib qilalmaydu. Uyghurlarning Meniwiy dunyasi bay we Renggareng bolup, Xuddi ichige baqqan ademge Jennette turghandek his qilduridu! Mana bu tüzülishi eziz wetinimizge Oxshimaydighan meniwiy Uyghuristan!
Türk dunyadining bir pütün tarixidiki meniwiyet Jehettiki Tereqqiyati Uyghur medeniyitide sintizleshken dunya medeniyitidin ibaret ene eshu meniwiy dunyaning jiddiy tesiri Astida shekillinip, Bugünki Tereqqiyatqa kelgen.
Uyghurlar shanliq medeniyet we Medeniyet enenisi yaratqan, Dunyagha Medeniyet Arqiliq tesir tesir körsetken Eqil parasetlik, ishchan we küreshchan millet Uyghurlar tarixtaki eng qedimi medeniyetlik milletler qatarida tilgha élinidu.
Tarixtiki bu izchilliq Xuddi Dunyaning bashqa jaylirida üzülmey dawam qilghandek, Türük dunyasidimu mushu esirning béshighiche özpéti dawamliship keldi. Xeliqni we Milletlerni Idare Qilish Qoy-Kalilarni heydep yürüp otlatqangha hich oxshimaydu. Shunga Türük Dunyasi tarixini yézishta wijdanliq tarixchilarimiz dayim Uyghurlargha Alahiyde yer berip Kelgen. Sewep Uyghurlar Türük Dunyasining Zadiche Bir Ezasilam Emes, Belki Dunyadiki Barliq Türklerning Eng Qedimqi Ejdadidur! Hichqandaq Bir Türki Xeliqler Özlirining Tarixini Bu Seweptin Uyghur we Uyghur asare-etiqiliri, aghzaki we yazma yadikarliqisiz yazalmaydu! Yene Bir Küchlük Pakit Türki tillardin Qaysi Birini Bilgen adem Öz ara Bir Biri Bilen rawan aözlishelmeydu, Emma Uyghur tilini Bilgen Bir Adem bashqa türki Xeliqler bilen normal akaqilishalaydu. Sewebi Türkler Peyda bolghandin Tartip taki 19-Yüz yilgha qeder Uyghur tili xaqaniye tili we Mongghul xanidan ailisi sözliyeleydighan Chaghatay Tili dep Atalghan. Selchuqilar Xanudanliri we Osmanli Xanidan Ailisining tili Uyghurche bolup, Fatih Sultan muhemmet dewlet permanini Uyghurche yazatti. Osmanli qanunlari we yarliqlari Uyghurche yézilghan! Bular birer toqulma yaki hikaye emes, belki riyalliqtur!
Kiyin peyda bolghan Türki Xeliqlerdiki Uyghurlargha bolghan öchmenlik we heset, Xen tajawzuchilirining Uyghur düshmenliki keltürüp chiqarghan nigatipliqdin anche qélishmaydu.
Bu türki qewimler Xuddi Ikki chiwiq tayaq Bilen öchike Jungi sawighandek Özide yoq Nersilerni mubalighe qilip bar qilip körsütüp, Uyghurlarning nam Shöhriti we shanu shewkitini bayan qilishqa toghra kelgende wijdanliq Xen tarixchilirichilikmu Uyghur terepte turup pikir bayan qilmaydu, Uyghuristan Tarixini, Bilmise nime digülik, emma bilip turup, qesten kichik chüshiridu.
Türük Dunyasining Tarixini chüshendürgende hemmini Toghra qilip, nöwet Uyghurgha kelgende hesiti qozghulup kètip, Uyghur deydighan yerge Yeni Uyghur Millitining Namesheripini yazidighan yerge hazir Bir Millet Nami Bolup ishlitilmeydighan, istimaldin toluq qalghan Oguz digen isimni yézip qoyidu. Toghra Uyghurlar On Uyghur we Toqquz Oghuz qebileliridin shekillen’gen. Uyghurlar Eshu Muhteshem Tariximizdiki On Uyghur we Toqquz Oghuzlarning Biwaste öp we öz ewlatliridur. Normalda Türk tarixchiliri Türük dunyasi resimlik shejriside Oghuz dep yazghan yerge Tengriqut Oghuz Xaqanning milliti Bolghan Insanlarni yeni Uyghurlarni yézishi kirekirdi elbette!!!
Bulardiki bu zihniyet kishini Bizar qilidu.
Büyük Asiya Hun Imparaturluqlari=Ulugh Uyghurlar Imparaturlighi =Ulugh Köktürk Imparaturlighi=Uyghur Imparaturlighi=Uyghur Qarahanilar Dewliti= Büyük Selchuqilar Dewliti = Osmanlilar dewliti…
Sak, Tochar we Hunlarning Tarixini bayan qilghanda Uyghur Tarixini bayan Qilmay qelem tewretkili bolmaydu!
Uyghurlar Toqquz Oghuzlardindur, Tengriqut Oghuzhaqan Bir qudretlik Uyghur Hömümdaridur!
Andin Yene Yéngi Uyghur= Qarahanilar- Ghezniwiler= Selchuqlar=Ulugh Uyghur Idiqutlar= Uyghur Harezim Shahlar Dewliti= Uyghur Chaghitay Ulusi= Uyghur Seyidiye Hanlighi= Uyghur Qeshqriye Dewliti= Uyghur Ilisultanlighi…dep yazsa yaxshi bolatti…
Chinggizhan Oghollari wujutqa chiqarghan Imperiyeni Mongghullar Uyghurlar Bilen hemkarliship Qurdi we Osmanlini Qurghan Uyghur qebimisi Qayilar Arqiliq Idare qilghanidi. Bu seweptin Büyük Mongghul Impaturlighini Mongghul-Uyghur Ittipaqi disekmu xata bolmaydu.
Tarixni Öz péti bayan Qilmasliq, Tarixni burmilash, Tarixi heqiqetletni Öz nepsaniyitining keynige qoyush bir kechürgisiz nomussizliqtur.
Milliy musteqilliqimizni Qolgha alghanda Türk Tarixini bashqidin yézip chiqimiz! Uyghurlar Hichkimning ukisi emes, Dunya Türklirining Shereplik Ejdadi…
Shunga bu seweptin düshmen milletler Türüklerni yoq qilish üchün Türük dunyasi üchün eng muhim xeliq hésaplinidighan Uyghurini we Uyghur Medeniyitini yoq qilish üchün ochuq we ashikare shekilde heriket qiliwatidu. Boliwatqan Uyghurlargha Qarshi Irqi qirghinchiliq, Assimilatsiye we qetliamlar asassiz emes, Ghetip we Türük-Islam Dunyasining bu mese Heqqidiki tawriliri Hem Kishini Chongqur oygha salidu. Bir Milletni we Bir Medeniyetni yoq Qilish Tebiyetning Üstün heqiqetlirige Qarshi Heriket bomup, Kechürgisiz Jinayettur. Uyghuristan Xelqige qarshi ishliniwatqan Insanliqqa qarshi jinayetlerni Ishligenler, shirik bolghannar, shayit Bolghanlar Choqum Xudaning ghezibige uchraydu!!!
K.U.A
16.07.2023 Germaniye